­č窭čç░ Cardano je evol├║cia blockchainu

Cardano je evol├║cia blockchainu

Priestor kryptomien je pln├Ż falo┼ín├Żch pr├şbehov, pokia─ż ide o technologick├Ż pokrok, poslanie projektov, prijatie, u┼żito─Źnos┼ą a ─Ćal┼íie veci. To, ─Źo je v in├Żch odvetviach ├║plne prirodzen├ę, je v pr├şpade blockchainu zabalen├ę do ideol├│gie a nezmyseln├Żch argumentov. Zamyslime sa nad nelogickos┼ąami, s ktor├Żmi sa m├┤┼żete stretn├║┼ą.

TLDR

  • Jedn├Żm z najhl├║pej┼í├şch n├ízorov je, ┼że v┼íetko okolo technol├│gie blockchain je pripraven├ę a nie je potrebn├ę ni─Ź zlep┼íova┼ą a inovova┼ą.
  • ┼Żijeme v dynamickej dobe, kde rie┼íenie, ktor├ę dnes funguje dobre, nemus├ş by┼ą zajtra dostato─Źne dobr├ę.
  • Cardano sa buduje pomaly, ale starostlivo a dobre na prv├Ż pokus. V─Ćaka tomuto pr├şstupu m├íme funk─Źn├Ż konsenzus Ouroboros Proof-of-Stake (PoS).
  • Cardano sa buduje ako kritick├Ż projekt, podobne ako softv├ęr pre jadrov├ę elektr├írne, letectvo, vesm├şrny v├Żskum alebo zdravotn├şctvo.
  • Roz┼í├şren├Ż model UTxO je v├Żznamnou technologickou inov├íciou. V kombin├ícii so skriptami Plutus sa Cardano st├íva u┼żito─Źnou technologickou platformou.
  • Cardano je projekt zameran├Ż na misie. Jeho cie─żom je vr├íti┼ą suverenitu a slobodu ─żu─Ćom, najm├Ą t├Żm najslab┼í├şm z n├ís. Poslanie Bitcoinu je in├ę.
  • Rozdielne technologick├ę vlastnosti a rozdielne poslanie jednotliv├Żch projektov ich robia takmer neporovnate─żn├Żmi.
  • Neverme hlup├íkom, ktor├ş tvrdia, ┼że nem├í zmysel sna┼żi┼ą sa roz┼í├şri┼ą mo┼żnosti decentraliz├ície.
  • Tak ako sa projekty l├ş┼íia svojimi misiami a technologick├Żmi mo┼żnos┼ąami, bud├║ sa l├ş┼íi┼ą aj pou┼ż├şvatelia, ktor├ş si bud├║ vybera┼ą projekty na z├íklade svojich potrieb.

Falo┼ín├ę pr├şbehy

V oblasti kryptomien ─żudia obhajuj├║ projekty, do ktor├Żch investovali. ─Żudia d├║faj├║, ┼że sa ich finan─Źn├í situ├ícia zlep┼í├ş, ak projekt, do ktor├ęho investovali, zv├ş┼ąaz├ş. Je pochopite─żn├ę, ┼że medzi komunitami doch├ídza k stretom, preto┼że ─żudia pod─żahli falo┼ínej predstave, ┼że mus├ş existova┼ą len jeden v├ş┼ąazn├Ż blockchainov├Ż projekt. ┼á├şrenie nen├ívisti alebo dokonca l┼ż├ş vo─Źi konkuren─Źn├Żm projektom je be┼żnou praxou. ─Żudia s├║ schopn├ş sp├íja┼ą technol├│giu blockchain s jedn├Żm projektom a tvrdi┼ą, ┼że t├í ist├í technol├│gia nem├í zmysel pre in├ę projekty. Jedn├Żm z najhl├║pej┼í├şch n├ízorov je, ┼że v┼íetko okolo technol├│gie blockchain je pripraven├ę a nie je potrebn├ę ni─Ź zlep┼íova┼ą a inovova┼ą.

─îasto sa objavuj├║ argumenty, ktor├ę nemaj├║ re├ílny z├íklad. Technologick├Ż pokrok je zalo┼żen├Ż na vedeckom v├Żskume a zav├ídzan├ş te├│rie do praxe. Nepodlo┼żen├ę n├ízory, em├│cie, tribalizmus a sebeck├ę finan─Źn├ę z├íujmy sk├┤r brzdia pokrok. Bu─Ćte si ist├ş, ┼że technologick├Ż pokrok nemo┼żno zastavi┼ą. Niektor├ş ─żudia sa naivne domnievaj├║, ┼że m├┤┼żu pokrok zastavi┼ą tvrden├şm, ┼że je zbyto─Źn├Ż alebo dokonca nemo┼żn├Ż.

Rovnak├ę nepochopenie mo┼żno pozorova┼ą aj okolo poslania jednotliv├Żch projektov. Ka┼żd├Ż pr├şslu┼ín├Ż projekt m├í svoje technologick├ę v├Żhody a nev├Żhody. Preto sa hodia na rie┼íenie r├┤znych probl├ęmov. Ak niekto tvrd├ş, ┼że jedna konkr├ętna technol├│gia vyrie┼íi v┼íetky probl├ęmy sveta, vedome klame alebo ver├ş nezmyslom. Svet sa neust├íle men├ş a s n├şm aj na┼íe probl├ęmy. ┼Żijeme v dynamickej dobe, v ktorej rie┼íenie, ktor├ę dnes dobre funguje, nemus├ş by┼ą zajtra dostato─Źne dobr├ę. Aj ke─Ć m├íme vhodn├ę rie┼íenie konkr├ętneho probl├ęmu, zajtra m├┤┼żeme ma┼ą e┼íte u┼żito─Źnej┼íie a ├║─Źinnej┼íie rie┼íenie. Preto je potrebn├ę neust├íle h─żada┼ą nov├ę rie┼íenia alebo zlep┼íova┼ą tie existuj├║ce. Technologick├Ż pokrok sa nikdy neskon─Ź├ş, preto┼że t├║┼żba zmeni┼ą n├í┼í svet k lep┼íiemu tu bude v┼żdy.

Falo┼ín├ę pr├şbehy m├┤┼żu dokonca spomali┼ą prijatie kryptomien, preto┼że nov├ş ├║─Źastn├şci nemaj├║ chu┼ą podporova┼ą h├ídky a negativitu jednotliv├Żch komun├şt. ─Żudia prirodzene podporuj├║ ├║silie in├Żch ─żud├ş o rie┼íenie probl├ęmov. Zvonka v┼íak priestor kryptomien vyzer├í ako bojisko nieko─żk├Żch skup├şn, nie ako s├║dr┼żn├í komunita, ktor├í sa sna┼ż├ş presadi┼ą decentraliz├íciu ako nov├Ż princ├şp. V┼íetky projekty spolu str├ícaj├║ to najd├┤le┼żitej┼íie, d├┤veru ─żud├ş, ktor├ş kryptomen├ím e┼íte nerozumej├║.

Nikdy nebude existova┼ą dokonal├Ż projekt bez ch├Żb alebo skryt├Żch probl├ęmov v dizajne. V├Żvoj softv├ęru tak├ęto veci neumo┼ż┼łuje. V najlep┼íom pr├şpade sa m├┤┼żeme pribl├ş┼żi┼ą k dokonalosti, ale akon├íhle sa nie─Źo zmen├ş vo vonkaj┼íom prostred├ş, je ┼żiaduce zmeni┼ą aj zdrojov├Ż k├│d. Jeden projekt nem├í ┼íancu uspokoji┼ą 100 % pou┼ż├şvate─żov, preto┼że r├┤zne skupiny maj├║ r├┤zne preferencie. Nem├í zmysel h─żada┼ą najlep┼í├ş projekt. V├Ą─Ź┼í├ş zmysel m├í uspokoji┼ą sa s rozmanitos┼ąou.

Cardano je o technol├│gii

T├şm IOG d├┤kladne presk├║mal v┼íetky aspekty technol├│gie blockchain s cie─żom zlep┼íi┼ą ju. Disponuje najlep┼í├şmi odborn├şkmi vo svojich oblastiach. Boli zaveden├ę procesy na zabezpe─Źenie najlep┼í├şch v├Żsledkov. Cardano sa buduje ako kritick├Ż projekt. Cardano sa buduje rovnako ako softv├ęr pre jadrov├ę elektr├írne, letectvo, vesm├şrny v├Żskum alebo zdravotn├şctvo. To je mimoriadne d├┤le┼żit├ę, preto┼że ak sa m├í koncept decentraliz├ície presadi┼ą, ─żudia bud├║ ma┼ą svoju identitu a majetok v blockchaine. Cardano nesmie technicky zlyha┼ą, preto┼że ─Ź├şm vy┼í┼íia by bola adopcia, t├Żm viac ─żud├ş by bolo ohrozen├Żch.

Cardano sa buduje pomaly, ale starostlivo a dobre na prv├Ż pokus. V─Ćaka tomuto pr├şstupu m├íme funk─Źn├Ż konsenzus Ouroboros Proof-of-Stake (PoS). V roku 2022 osl├ívi svoje druh├ę narodeniny. Po cel├Ż ─Źas PoS fungoval bez v├Ą─Ź┼í├şch probl├ęmov, bez potreby re┼ítartovania alebo hackovania. Vytvorenie PoS trvalo dlh┼íie, ako si v┼íetci na za─Źiatku mysleli. PoS je technologick├í inov├ícia, o ktorej mnoh├ş ─żudia pochybovali. Niektor├ş dokonca tvrdili, ┼że PoS sa nikdy nespust├ş. Cardano im dok├ízalo, ┼że sa m├Żlili.

PoS je alternat├şvny sie┼ąov├Ż konsenzus k Proof-of-Work (PoW). PoS je ┼ík├ílovate─żnej┼í├ş, m├í r├Żchlej┼íie ─Źasy transakci├ş a je v├Żrazne energeticky ├║spornej┼í├ş ako PoW. Ouroboros PoS nie je dokon─Źen├Ż a v nasleduj├║cich rokoch sa bude ─Ćalej vyv├şja┼ą.

Potrebujeme tak├║to inov├íciu? Z n├í┼ího poh─żadu ├íno a v skuto─Źnosti nem├íme in├║ mo┼żnos┼ą. Je d├┤le┼żit├ę si uvedomi┼ą, ┼że inov├ície sa dej├║ vo v┼íetk├Żch projektoch. Dokonca aj v projektoch, ktor├ę sa inov├íci├ş boja a argumentuj├║ t├Żm, ┼że nie s├║ potrebn├ę. Cardano nie je jedin├Ż projekt, ktor├Ż m├í PoS, a existuj├║ aj in├ę alternat├şvne mechanizmy sie┼ąov├ęho konsenzu.

Evol├║cia je z├íkladn├Żm princ├şpom pr├şrody. V┼íetky organizmy sa sna┼żia dosiahnu┼ą ─Źo najlep┼íie v├Żsledky s ─Źo najmen┼í├şm mno┼żstvom zdrojov. Tento princ├şp mo┼żno uplatni┼ą aj na porovnanie PoS s PoW. Konsenzus siete blockchain mus├ş v prvom rade zabezpe─Źi┼ą ─Źo najv├Ą─Ź┼íiu decentraliz├íciu a bezpe─Źnos┼ą. V druhom rade by sa mal sna┼żi┼ą o ─Źo najv├Ą─Ź┼íiu ┼ík├ílovate─żnos┼ą. V┼íetky tri parametre s├║ d├┤le┼żit├ę.

Bezpe─Źnos┼ą a decentraliz├ícia chr├ínia akt├şva pou┼ż├şvate─żov. Decentraliz├ícia je z├íkladn├Żm princ├şpom cel├ęho odvetvia blockchainu. ┼ák├ílovate─żnos┼ą je d├┤le┼żit├í z h─żadiska ekonomickej udr┼żate─żnosti. ─î├şm ni┼ż┼íie s├║ n├íklady siete na dosiahnutie konsenzu a ─Ź├şm viac vyberie na transak─Źn├Żch poplatkoch, t├Żm ─żah┼íie bude zabezpe─Źi┼ą dlhodob├║ udr┼żate─żnos┼ą siete. Hoci sa v bud├║cnosti bud├║ vo ve─żkej miere vyu┼ż├şva┼ą siete druhej vrstvy, prv├í vrstva je v┼żdy nevyhnutn├í a je d├┤le┼żit├ę, aby boli transakcie dostupn├ę pre v┼íetk├Żch.

D├┤le┼żitou ot├ízkou je aj energetick├Ż v├Żkon. Svet sa sna┼ż├ş zn├ş┼żi┼ą spotrebu v┼íetk├Żch spotrebi─Źov a prejs┼ą na ekologick├║ energiu. PoW kritizuj├║ environment├ílni aktivisti a mnoho ─żud├ş od kryptomien odch├ídza kv├┤li ich vysokej energetickej n├íro─Źnosti. PoS je alternat├şvny konsenzus, ktor├Ż je v s├║lade so snahou o zn├ş┼żenie spotreby energie. Aktivisti za PoW radi pou┼ż├şvaj├║ falo┼ín├ę argumenty a poukazuj├║ na to, ┼że PoS nie je bezpe─Źn├Ż. Bitcoin pou┼ż├şva PoW a je pravda, ┼że funguje u┼ż dlh┼íie, tak┼że je ─Źasom preveren├Ż. Na druhej strane sa treba pozrie┼ą na kvalitu decentraliz├ície, ktor├í neust├íle kles├í. Realita je tak├í, ┼że Bitcoin nemus├ş by┼ą ekonomicky udr┼żate─żn├Ż a jeho bezpe─Źnos┼ą m├┤┼że za─Źa┼ą klesa┼ą. Je pomerne jednoduch├ę vypo─Ź├şta┼ą, za ak├Żch podmienok sa to stane.

V─Ćaka PoS je Cardano jednou z najviac decentralizovan├Żch siet├ş v odvetv├ş blockchainu a t├şm sa bude sna┼żi┼ą o ─Ćal┼íie zlep┼íenia v tejto oblasti. D├┤vera v PoS bude ka┼żd├Żm ─Ćal┼í├şm rokom silnie┼ą. O 5 rokov bude PoS pova┼żovan├Ż za rovnako bezpe─Źn├Ż ako PoW. Nie je d├┤vod myslie┼ą si opak.

Technologick├Ż pokrok sa nedeje len v oblasti PoS. V├Żznamnou technologickou inov├íciou je aj roz┼í├şren├ę UTxO, roz┼í├şrenie modelu UTxO, ktor├Ż pou┼ż├şva Bitcoin. V kombin├ícii s inteligentn├Żmi zmluvami (skripty Plutus) sa Cardano st├íva u┼żito─Źnou technologickou platformou na vytv├íranie decentralizovan├Żch aplik├íci├ş.

Protokoly potrebuj├║ ve─żk├Ż sie┼ąov├Ż efekt, ktor├Ż m├┤┼żu dosiahnu┼ą len prostredn├şctvom u┼żito─Źnosti. U┼żito─Źnos┼ą zabezpe─Ź├ş dlhodob├║ prosperitu protokolu prostredn├şctvom vybran├Żch transak─Źn├Żch poplatkov. Platformy bud├║ ma┼ą v bud├║cnosti ve─żk├║ v├Żhodu, preto┼że okrem transak─Źn├Żch poplatkov bud├║ z├şskava┼ą zdroje aj prostredn├şctvom inteligentn├Żch zml├║v.

D├┤le┼żit├ę je, ┼że Cardano sa v├Żrazne l├ş┼íi od Etherea, ktor├ę pou┼ż├şva model zalo┼żen├Ż na ├║─Źtovn├şctve. Takmer v┼íetky ostatn├ę projekty inteligentn├Żch zml├║v pou┼ż├şvaj├║ podobn├ę technol├│gie. V kontexte tohto textu nem├í zmysel polemizova┼ą, ktor├Ż model je lep┼í├ş. Oba koncepty n├íjdu svoje vyu┼żitie. D├┤le┼żit├ę je, ┼że v─Ćaka Cardano m├íme inov├íciu, ktor├í n├ím umo┼żn├ş vytv├íra┼ą nov├ę aplik├ície s r├┤znymi funkciami.

Najv├Ą─Ź┼í├şm s├║─Źasn├Żm probl├ęmom decentralizovan├Żch financi├ş (DeFi) je ve─żk├ę mno┼żstvo hackerov. DeFi je ur─Źite relevantn├ę odvetvie. Ak chceme zmeni┼ą svet pe┼łaz├ş a ├║plne ho prenies┼ą do sveta decentraliz├ície, nezaob├şdeme sa bez vytvorenia alternat├şv k s├║─Źasn├Żm finan─Źn├Żm slu┼żb├ím. Na to potrebujeme v prvom rade bezpe─Źnos┼ą. ─Żudia nesm├║ ma┼ą pocit, ┼że pou┼ż├şvanie DeFi prin├í┼ía riziko straty ich majetku. DeFi si mus├ş z├şska┼ą d├┤veru pou┼ż├şvate─żov.

Ak Cardano presk├║mate viac, zist├şte, ┼że inovuje vo v┼íetk├Żch oblastiach, na ktor├ę si len spomeniete. Za zmienku stoj├ş projekt Catalyst, ktor├Ż umo┼ż┼łuje ─żu─Ćom hlasova┼ą o projektoch, ktor├ę maj├║ z├şska┼ą financovanie z projektovej pokladnice. Je to d├┤le┼żit├ę, preto┼że ekosyst├ęm sa zaob├şde bez financovania rizikov├Żm kapit├ílom (VC). ─Żudia sa m├┤┼żu sami rozhodn├║┼ą, ─Źo je pre nich d├┤le┼żit├ę. Dr┼żitelia minc├ş ADA s├║ vlastn├şkmi Cardano a jedn├ęho d┼ła bud├║ rozhodova┼ą o bud├║cnosti protokolu. Ka┼żd├Ż protokol sa mus├ş vyv├şja┼ą, aby dlhodobo pre┼żil.

V pr├şrode sa odme┼łuje vy┼í┼íia efektivita a schopnos┼ą rozv├şja┼ą sa. V├Żvoj je o h─żadan├ş najlep┼íej strat├ęgie pre┼żitia a takmer v┼żdy je to o lep┼íom riaden├ş zdrojov. Cardano je na ceste technologick├ęho pokroku, zvy┼íuje efektivitu a h─żad├í nov├ę mo┼żnosti.

Technologick├Ż pokrok nemo┼żno zastavi┼ą falo┼ín├Żmi pr├şbehmi. Je pravda, ┼że najlep┼íia technol├│gia nemus├ş by┼ą nevyhnutne t├í, ktor├í sa bude najviac pou┼ż├şva┼ą. Odvetvie blockchainu je st├íle v plienkach a nikto nevie, ktor├ę projekty pre┼żij├║ a ktor├ę sa udr┼żia. Je v┼íak jasn├ę, ┼że schopnos┼ą prisp├┤sobi┼ą sa nov├Żm podmienkam, inovova┼ą a poskytova┼ą nov├ę mo┼żnosti je obrovskou konkuren─Źnou v├Żhodou. Dalo by sa namieta┼ą, ┼że v├Żvoj Cardana bol pomal├Ż a opatrn├Ż. Mnoh├ę projekty sa objavili doslova z ni─Źoho ni─Ź a maj├║ v┼íetko, ─Źo pou┼ż├şvatelia chc├║. T├şmy zvolili in├║ strat├ęgiu a m├┤┼żu uspie┼ą. Prajeme im, aby sa im darilo. Cardano sa pomaly a isto pohybuje po vlastnej osi.

Cardano m├í svoje vlastn├ę poslanie a defin├şciu ├║spechu

Jedn├Żm z roz┼í├şren├Żch falo┼ín├Żch pr├şbehov je, ┼że jeden blockchainov├Ż projekt dok├í┼że vyrie┼íi┼ą v┼íetky probl├ęmy sveta, a preto nie je potrebn├Ż ┼żiadny in├Ż projekt. Toto uva┼żovanie je z mnoh├Żch d├┤vodov ve─żmi iracion├ílne. ─Żudia si vyberaj├║ vlastn├ę rie┼íenia konkr├ętneho probl├ęmu. D├í sa predpoklada┼ą, ┼że si racion├ílne vyber├║ najlep┼íie vhodn├ę rie┼íenie, ale toto rozhodnutie nemus├ş by┼ą v┼żdy podlo┼żen├ę logickou ├║vahou. V├Żber m├┤┼żu ovplyvni┼ą vlastn├ę finan─Źn├ę z├íujmy, em├│cie, preferencie okolia a in├ę okolnosti. Okrem toho s├║ blockchainov├ę siete glob├ílne a ─żudia v r├┤znych krajin├ích rie┼íia ├║plne in├ę probl├ęmy. Ak si maj├║ racion├ílne vybra┼ą rie┼íenie, pravdepodobne si zaka┼żd├Żm vyber├║ in├Ż projekt.

V├Żvoj kryptomien a ako do┼ł zapad├í Cardano

V─Ćaka Bitcoinu sa cel├ę odvetvie blockchainu rozbehlo. ─Żudia dlho neverili, ┼że by in├Ż projekt ako Bitcoin mohol by┼ą ├║spe┼ín├Ż. M├Żlili sa. Pozrime sa na niektor├ę udalosti a trendy v tomto vznikaj├║com odvetv├ş. Pozrieme sa na Cardano a na to, ako zapad├í do bud├║cnosti kryptomien Viac inform├íci├ş.

Pozrime sa na konkr├ętny pr├şklad. Rozdiely v potreb├ích sa z├ísadne l├ş┼íia medzi rozvinut├Żmi a rozvojov├Żmi krajinami. Z├ípadn├ę krajiny maj├║ dobre rozvinut├║ finan─Źn├║ infra┼ítrukt├║ru. Kryptomeny s├║ vn├şman├ę ako investi─Źn├Ż n├ístroj alebo vzdor vo─Źi tradi─Źn├ęmu finan─Źn├ęmu svetu a vl├ídam. V├Ą─Ź┼íina ─żud├ş vr├ítane fan├║┼íikov kryptomien na─Ćalej pou┼ż├şva fiat meny. DeFi s├║ vn├şman├ę ako alternat├şva pre nad┼íencov. Rozvojov├ę krajiny nemaj├║ z├íkladn├║ finan─Źn├║ infra┼ítrukt├║ru. ─Żudia ─Źasto platia v hotovosti a nemusia ma┼ą pr├şstup k internetu. Ak by sa pou┼żila technol├│gia blockchain, d├┤raz by sa kl├ídol na n├şzke poplatky. Je u┼żito─Źn├ę vytvori┼ą digit├ílnu identitu, ─Źo Cardano umo┼ż┼łuje. DeFi a stabiln├ę mince s├║ nevyhnutnos┼ąou.

Cardano je projekt zameran├Ż na poslanie. Poslanie projektu je dobre zn├íme a k tejto t├ęme mo┼żno doh─żada┼ą mnoho zdrojov. Cardano chce vr├íti┼ą ─żu─Ćom suverenitu a slobodu. Najm├Ą t├Żm ─żu─Ćom, ktor├ş to najviac potrebuj├║, t├Żm najslab┼í├şm z n├ís. Cardano je glob├ílny finan─Źn├Ż a soci├ílny opera─Źn├Ż syst├ęm. Defin├şciou ├║spechu je poskytn├║┼ą finan─Źn├║ identitu ─żu─Ćom, ktor├ş ju nemaj├║.

Pre ─żud├ş zo Z├ípadu je jednoduch├ę k├║pi┼ą si kryptomenu na burze. ─Żudia z rozvojov├Żch kraj├şn ─Źasto nemaj├║ ani ob─Źiansky preukaz. Preto si nem├┤┼żu otvori┼ą ├║─Źet na Binance alebo Coinbase. ─îasto nemaj├║ ani peniaze na zaplatenie poplatkov spojen├Żch s n├íkupom. N├íkup kryptomien pre nich v skuto─Źnosti ni─Ź nerie┼íi. T├şto ─żudia nepotrebuj├║ ┼ípekulova┼ą o mo┼żnom bud├║com raste hodnoty. T├şto ─żudia potrebuj├║ z├íkladn├ę finan─Źn├ę slu┼żby a d├┤veryhodn├ę spojenie s vonkaj┼í├şm svetom. Potrebuj├║ sa zbavi┼ą sprostredkovate─żov, ktor├ş si za z├íkladn├ę slu┼żby ├║─Źtuj├║ prehnan├ę poplatky.

Cardano je u┼żito─Źn├í platforma aj pre z├ípadn├ę krajiny a chce umo┼żni┼ą vytvorenie alternat├şvnych finan─Źn├Żch slu┼żieb. Cie─żom projektu nie je urobi┼ą z minc├ş ADA nov├ę svetov├ę peniaze. Cie─żom je vytvori┼ą decentralizovan├ę finan─Źn├ę slu┼żby, ktor├ę s├║ preuk├ízate─żne spo─żahliv├ę a maj├║ re├ílnu ┼íancu na masov├ę prijatie. Na tento ├║─Źel bude vytvoren├í algoritmick├í stabiln├í minca Djed. Cardano chce by┼ą platformou, ktor├í umo┼żn├ş postupn├║ decentraliz├íciu internetu a umo┼żn├ş dosiahnutie ide├ílov Web3.

Poslanie Cardana je ├║plne odli┼ín├ę od toho, o ─Źo sa sna┼ż├ş Bitcoin. Bitcoin sa pova┼żuje za ├║lo┼żisko hodnoty. Pre komunitu Bitcoinu s├║ Web3, tokeniz├ícia a stabiln├ę mince no─Źnou morou. Bude ve─żmi ┼ąa┼żk├ę vybudova┼ą alternat├şvne finan─Źn├ę slu┼żby nad Bitcoinom, preto┼że na to s├║ potrebn├ę inteligentn├ę zmluvy na prvej vrstve.

Rozdielne technologick├ę vlastnosti a odli┼ín├ę poslanie jednotliv├Żch projektov ich robia takmer neporovnate─żn├Żmi. V niektor├Żch pr├şpadoch s├║ rozdiely v├Żrazn├ę, v in├Żch sa m├┤┼żu viac prel├şna┼ą a mo┼żno hovori┼ą o konkurencii. Ka┼żdop├ídne nem├í zmysel zavrhova┼ą poslania r├┤znych projektov a preferova┼ą len jedno poslanie len preto, ┼że v┼íetky vyu┼ż├şvaj├║ blockchain ako ├║lo┼żisko a decentralizovan├║ sie┼ą na konsenzus.

Technol├│gia a jej vyu┼żitie na rie┼íenie konkr├ętneho probl├ęmu s├║ dve r├┤zne veci. Mo┼żnos┼ą vlastni┼ą majetok bez sprostredkovate─ża a vo─żne s n├şm disponova┼ą je obrovsk├í inov├ícia a ur─Źite stoj├ş za to roz┼í├şri┼ą mo┼żnosti aj v in├Żch smeroch. Neverme hlup├íkom, ktor├ş tvrdia, ┼że nem├í zmysel sna┼żi┼ą sa roz┼í├şri┼ą mo┼żnosti vyu┼żitia. Sk├┤r to sk├║sme, h─żadajme nov├ę cesty a urobme si na to vlastn├Ż n├ízor. Ka┼żd├Ż ne├║spech je krokom vpred. T├ş, ktor├ş tvrdia opak, sa boja ├║spechu a je dobr├ę h─żada┼ą pr├ş─Źinu tohto strachu.

H─żadanie nov├Żch sp├┤sobov vyu┼żitia decentraliz├ície je v s├║lade s evolu─Źn├Żm v├Żvojom. Zoberme si napr├şklad NFT. Prinesie technol├│gia NFT rozvrat do sveta m├ędi├ş, alebo bude odrazov├Żm most├şkom k nie─Źomu lep┼íiemu? To v├ím nikto definit├şvne nepovie, ale my by sme vsadili sk├┤r na rozvrat.

Prijatie

Prijatie je k─ż├║─Źov├ę pre ka┼żd├Ż projekt. T├Żm sa blockchainov├ę projekty nel├ş┼íia napr├şklad od be┼żn├Żch spolo─Źnost├ş. Tak ako sa projekty l├ş┼íia svoj├şm poslan├şm a technologick├Żmi mo┼żnos┼ąami, bud├║ sa l├ş┼íi┼ą aj pou┼ż├şvatelia, ktor├ş si bud├║ vybera┼ą projekty na z├íklade svojich potrieb. Pravdepodobne bud├║ pou┼ż├şva┼ą viacero projektov, preto┼że ka┼żd├Ż projekt bude sp─║┼ła┼ą in├║ potrebu. ─Żudia pou┼ż├şvaj├║ r├┤zne soci├ílne siete a ned├í sa poveda┼ą, ┼że existuje jedna, ktor├í by uspokojila v┼íetk├Żch. To, ─Źo sa l├ş┼íi, je ─Źas str├íven├Ż na jednotliv├Żch sie┼ąach, a to je individu├ílna z├íle┼żitos┼ą.

Cardano sa buduje sp├┤sobom, ktor├Ż n├ím umo┼żn├ş p├şsa┼ą preuk├ízate─żne bezpe─Źn├ę finan─Źn├ę slu┼żby. Hoci istota nikdy nem├┤┼że by┼ą stopercentn├í, je mo┼żn├ę zv├Ż┼íi┼ą latku kvality. V├Żvoj tak├Żchto slu┼żieb m├┤┼że trva┼ą dlh┼íie a bude drah┼í├ş ako na in├Żch platform├ích. Ka┼żd├Ż, kto chce vytvori┼ą spo─żahliv├║ finan─Źn├║ slu┼żbu a zabr├íni┼ą jednoduch├Żm hackersk├Żm ├║tokom, t├║to pr├şle┼żitos┼ą vyu┼żije. Ak m├í vznikn├║┼ą nov├í finan─Źn├í chrbtica sveta a nov├ę decentralizovan├ę banky, bezpe─Źnos┼ą bude prvorad├í. Je viac ako pravdepodobn├ę, ┼że v tejto ranej f├íze prijatia bude dopyt po najlep┼íej dostupnej technol├│gii.

Mainstreamov├ę prijatie kryptomien e┼íte len pr├şde. Prij├şmanie DeFi sa e┼íte sotva za─Źalo. Hoci kryptomeny vlastnia desiatky mili├│nov ─żud├ş na celom svete, v├Ą─Ź┼íina z nich ich len dr┼ż├ş. Ned├í sa poveda┼ą, ┼że by ich skuto─Źne denne pou┼ż├şvali. Kryptomeny bud├║ ├║spe┼ín├ę a┼ż vtedy, ke─Ć ─żudia bud├║ plati┼ą stablecoinami, dr┼ża┼ą tokenizovan├ę akcie na svojich pe┼ła┼żenk├ích, pova┼żova┼ą DeFi za re├ílnu alternat├şvu spotrebite─żsk├ęho ├║veru a prihlasova┼ą sa do slu┼żieb Web3 prostredn├şctvom vlastnej blockchainovej pe┼ła┼żenky.

─Żudia s├║ netrpezliv├ş a chceli by to v┼íetko vidie┼ą u┼ż dnes. Po─Źetn├ę hacky alebo z├íplavu nepou┼żite─żn├Żch NFT pova┼żuj├║ v konkr├ętnych pr├şpadoch za d├┤kaz zlyhania cel├ęho konceptu decentraliz├ície. V praxi je vytvorenie bezpe─Źnej┼íej technol├│gie a jej prijatie ove─ża pomal┼í├ş proces, ako by si v├Ą─Ź┼íina z n├ís ┼żelala. Vidie┼ą NFT na profiloch Twitteru, snahy o pou┼ż├şvanie stablecoinov na platby v soci├ílnych m├ędi├ích, vytvorenie digit├ílnych ident├şt pre ┼ítudentov v Afrike a mnoh├ę ─Ćal┼íie ─Źiastkov├ę ├║spechy n├ís uis┼ąuj├║, ┼że sme na spr├ívnej ceste.

Optimisti prikladaj├║ ├║spechom v├Ą─Ź┼íiu v├íhu. Pesimisti sa viac zameriavaj├║ na ne├║spechy. Ak s├║ n├ízory ─żud├ş skreslen├ę sebeck├Żmi finan─Źn├Żmi z├íujmami, nebud├║ vo svojich verejn├Żch n├ízoroch objekt├şvni. Ka┼żd├Ż, kto je intelektu├ílne poctiv├Ż, mus├ş uzna┼ą, ┼że Cardano je legit├şmny projekt a ┼że budovan├í technol├│gia si zasl├║┼żi ove─ża viac pozornosti, ne┼ż sa jej venuje.

Mnoho projektov vznikne, v┼íimn├║ si ich pou┼ż├şvatelia a po ─Źase zanikn├║. Existuje na to mnoho d├┤vodov. V pr├şpade L1 zanikn├║ projekty, na ktor├Żch t├şm prestal pracova┼ą alebo nem├í dostato─Źne ve─żk├Ż t├şm, aby dok├ízal dr┼ża┼ą krok s konkurenciou. Pri slu┼żb├ích DeFi sa ─Źasto stret├ívame s nefunk─Źn├Żm ekonomick├Żm modelom alebo neschopnos┼ąou udr┼ża┼ą v├Ą─Ź┼íiu pou┼ż├şvate─żsk├║ z├íklad┼łu po─Źas dlh┼íieho obdobia. Cardano m├í ve─żk├Ż t├şm pln├Ż odborn├şkov a buduje sa azda najr├Żchlej┼íie zo v┼íetk├Żch projektov. Paradoxne, pomal├Ż v├Żvoj je niekedy kritizovan├Ż bez toho, aby sa ─żudia zamysleli nad t├Żm, v ─Źom je Cardano in├ę a ┼że vedeck├Ż pr├şstup je pomal┼í├ş ako pr├şstup ÔÇťr├Żchlo sa h├Żba┼ą, rozb├şja┼ą veciÔÇŁ.

Kop├şrovanie jedn├ęho konceptu st├íle dokola zatia─ż neprinieslo ni─Ź nov├ę a hacky vid├şme takmer na v┼íetk├Żch platform├ích inteligentn├Żch kontraktov. To v┼íak neznamen├í, ┼że na Cardano nikdy ned├┤jde k hacknutiu. Stane sa to. Pre ├║spech projektu je d├┤le┼żit├ę, aby bola frekvencia hacknut├ş v├Żrazne ni┼ż┼íia a aby sa nabud├║ce dalo vyhn├║┼ą rovnakej chybe. Existuje re├ílna ┼íanca, ┼że Cardano tak├ę bude. V takom pr├şpade nebude ni─Ź br├íni┼ą prijatiu v hlavnom pr├║de.

Na┼í┼ąastie m├í Cardano obrovsk├║ komunitu, ktor├í rozumie poslaniu projektu a pozn├í jeho defin├şciu ├║spechu. Cardano je vytvoren├ę pre mainstream, nie pre nad┼íencov, ktor├ş s├║ ochotn├ş plati┼ą vysok├ę poplatky a hackovanie pova┼żuj├║ za be┼żn├║ s├║─Źas┼ą ┼żivota. Hlavn├Ż pr├║d bude vy┼żadova┼ą vy┼í┼íiu kvalitu a chyby sa mu nebud├║ odp├║┼í┼ąa┼ą. Be┼żn├Ż pou┼ż├şvate─ż nie je ochotn├Ż riskova┼ą majetok v DeFi. Ak sa nejak├Ż blockchainov├Ż projekt sna┼ż├ş o prijatie na ├║rovni glob├ílnych spolo─Źnost├ş alebo kraj├şn, nie je tu takmer ┼żiadny priestor na probl├ęmy. V┼íetko mus├ş fungova┼ą spo─żahlivo.

T├şm spolupracuje s vl├ídami rozvojov├Żch kraj├şn a spolo─Źnos┼ąami z rebr├ş─Źka Fortune 500, aby podporil prijatie Cardano. T├şm berie v├Żvoj ve─żmi zodpovedne, preto┼że vie, ┼że Cardano m├┤┼że jedn├ęho d┼ła chr├íni┼ą majetok miliardy ─żud├ş. S takouto obrovskou v├Żzvou pred sebou mus├ş t├şm postupova┼ą opatrne a starostlivo.

Záver

Blockchain sa pova┼żuje za prevratn├║ technol├│giu, ktor├í zmen├ş zvyky ─żud├ş a obchodn├ę modely. Stane sa tak len vtedy, ak bude technol├│gia dostato─Źne vyspel├í a pripraven├í. ─Żudia maj├║ tendenciu prece┼łova┼ą technol├│gie v kr├ítkodobom horizonte a podce┼łova┼ą ich vplyv v dlhodobom horizonte. Technol├│gia blockchain a koncepty decentraliz├ície sa bud├║ na─Ćalej vyv├şja┼ą. Inteligentn├ę zmluvy, tokeniz├ícia, NFT, Proof-of-Stake, stablecoiny a ─Ćal┼íie veci mo┼żno pova┼żova┼ą za evol├║ciu, ktor├í prekro─Źila tie┼ł Bitcoinu. Bitcoin je tak├Ż, ak├Ż je, pr├şli┼í sa nemen├ş. Preto sa evol├║cia deje v r├ímci in├Żch projektov. Cardano je projekt, ktor├Ż bude ma┼ą pevn├ę z├íklady, ale bude sa ─Ćalej vyv├şja┼ą spolu s potrebami na┼íej spolo─Źnosti.


(Nap├şsal @Cardanians.io) - preklad @Martin.M
P├┤vodn├Ż ─Źl├ínok: Cardano is the evolution of blockchain