­č窭čç░ Devnety: Budovanie mostov pre v├Żvoj├írske komunity

Na┼íe nov├ę platformy interoperability (devnety) roz┼í├şria dosah Cardana podporou komun├şt Solidity/Ethereum, ale samozrejme aj in├Żch


(Nap├şsal Tim Harrison z IOHK) - preklad @Martin.M

Prostredie blockchainu nie je statick├ę. Blockchainy sa vyv├şjaj├║ s t├Żm, ako sa ich komunity rozv├şjaj├║ a u─Źia, Cardano nie je v├Żnimkou.

S ka┼żdou v├Żvojovou f├ízou bola z├íkladn├í funk─Źnos┼ą Cardana roz┼í├şren├í o nov├ę funkcie: Shelley priniesla delegovanie, stake pooly a decentraliz├íciu k z├íkladnej transak─Źnej schopnosti ├ęry Byron. Goguen teraz za─Ź├şna prin├í┼ía┼ą nov├ę mo┼żnosti, od metad├ít po inteligentn├ę zmluvy a nat├şvne tokeny. Voltaire zav├ídza syst├ęm pokladnice a hlasovania. Boli sme svedkami prv├Żch krokov tohto procesu v r├ímci projektu Catalyst - teda prv├Żm verejn├Żm kolom financovania my┼ílienok komunity Cardano.

V novembri sme predstavili transak─Źn├ę metad├íta, d├┤le┼żit├Ż prv├Ż prvok pri vytv├íran├ş novej u┼żito─Źnosti a komer─Źn├ęho pou┼żitia. Ned├ívno sme nasadili prv├ę prostredie v predprodukcii pre nat├şvne tokeny. Nasledova┼ą bude vytv├íranie tokenov a ERC-20 konverzia. Plutus a Marlowe, nat├şvne jazyky pre inteligentn├ę zmluvy v Cardane sa akt├şvne vyv├şjaj├║ a vyjd├║ v roku 2021, ─Ź├şm sa v├Żvoj├írom otvor├ş platforma pre vytv├íranie nov├Żch rie┼íen├ş a podporu nov├Żch zauj├şmav├Żch pr├şpadov pou┼żitia.

V┼íetky tieto prvky Goguenu hraj├║ svoju ├║lohu pri dosahovan├ş kone─Źn├ęho cie─ża Cardana: skuto─Źne decentralizovanej a sebesta─Źnej platformy. St├íle podporuj├║c hlb┼íie zapojenie a rast komunity vytv├íran├şm nov├Żch pr├şle┼żitost├ş.

M├íme ┼żiv├║ a kvalifikovan├║ komunitu, ktor├í je pravdepodobne jednou z najsilnej┼í├şch a najchytrej┼í├şch v kryptopriestore. A v s├║lade s na┼íim, samozrejme nie ÔÇ×maximalistick├ŻmÔÇť, ale otvoren├Żm pr├şstupom chceme oslovi┼ą ─Ćal┼íie komunity a tie┼ż ich zapoji┼ą.

Ako je uveden├ę v ned├ívnom videu Charlesa Hoskinsona, ─Ćal┼í├şm strategick├Żm krokom Cardana bude pridanie cel├ęho radu devnetov, ktor├ę pritiahnu nov├ę v├Żvoj├írske komunity do ┼íir┼íieho ekosyst├ęmu Cardano.

Tieto devnety bud├║ p├┤sobi┼ą ako ÔÇ×mostyÔÇť medzi komunitami v├Żvoj├írov a poskytova┼ą v├Żvojov├ę prostredia, virtu├ílne stroje a sady v├Żvoj├írskych n├ístrojov, aby bolo mo┼żn├ę testova┼ą nov├ę aplik├ície v prostred├ş ─Źo najbli┼ż┼íom ÔÇ×re├ílnemu svetuÔÇť.

Pochopenie devnetov

Po po─Źiato─Źn├Żch prieskumn├Żch pr├ícach v roku 2018 teraz re┼ítartujeme a ur├Żch─żujeme program K Ethereum Virtual Machine (KEVM). Nov├Ż KEVM devnet je prv├Ż z nieko─żk├Żch devnetov, ktor├ę vybudujeme v priebehu bud├║ceho mesiaca. EVM funguje v r├ímci K Framework syst├ęmu na ┼ípecifik├íciu jazykov a virtu├ílnych po─Ź├şta─Źov, kde n├ísledne pre tieto jazyky odvodzuje n├ístroje, ako s├║ interpret├ície, typov├ę kontroly, kontroly ekvivalencie, debuggery at─Ć. (EVM je to, ─Źo prev├ídzkuje inteligentn├ę zmluvy v sieti Ethereum.)

K uplat┼łuje form├ílne uva┼żovanie a matematick├║ presnos┼ą pre najvy┼í┼íiu ├║rove┼ł istoty. Umo┼ż┼łuje v├Żvoj├írom intuit├şvne a modul├írne definova┼ą alebo implementova┼ą form├ílnu s├ęmantiku programovacieho jazyka. K tie┼ż vygeneruje spustite─żn├Ż s├║bor, ktor├Ż je ÔÇ×korektn├Ż pod─ża kon┼ítrukcie VMÔÇť z jeho form├ílnej ┼ípecifik├ície, ktor├Ż je dostato─Źne r├Żchly a v├Żkonn├Ż na spustenie skuto─Źn├Żch programov a inteligentn├Żch kontraktov. To efekt├şvne znamen├í, ┼że softv├ęr by mal pri v┼íetk├Żch mo┼żn├Żch vstupoch vykon├íva┼ą vy┼żiadan├ę funkcie a ni─Ź in├ę, teda mal by by┼ą overite─żn├ę d├┤kazy o funkcii.

Na┼íou dlhodobou v├şziou - v spolupr├íci s na┼íimi partnermi v Runtime Verification - je vybudova┼ą prostredie K, kde m├┤┼żeme proste ÔÇ×plug-and-playÔÇť nov├ę virtu├ílne stroje. Viac o cie─żoch K si m├┤┼żete vypo─Źu┼ą od t├şmu v Runtime Verification v tomto segment videa z Cardano mesa─Źn├şka.

Devnet KEVM, ktor├Ż je zameran├Ż na komunitu Solidity/Ethereum, umo┼żn├ş ├║pln├║ sp├Ątn├║ kompatibilitu s Ethereum. Preto┼że Solidity je jazyk vy┼í┼íej ├║rovne podobn├Ż JavaScriptu a C ++, nem├┤┼że ho vykon├íva┼ą priamo EVM. Solidity programy musia by┼ą najsk├┤r skompilovan├ę do assembly jazyka (bytecode EVM), aby n├ísledne mohli be┼ża┼ą na KEVM.

KEVM umo┼żn├ş v├Żvoj├írom p├şsa┼ą aplik├ície v Solidity, k├│de EVM alebo Glow a poskytne im s├║bory n├ístrojov na ich kompil├íciu a nasadenie na devnete (kv├┤li testovaniu, pribli┼żuj├║cemu sa re├ílnemu svetu). Pl├ínujeme tie┼ż ─Źoskoro prida┼ą integr├íciu Truffle, ─Źo ─Ćalej zv├Ż┼íi pou┼żite─żnos┼ą pre v├Żvoj├írov.

Glow

Solidity je zatia─ż najpopul├írnej┼í├ş vy┼í┼í├ş programovac├ş jazyk kompiluj├║ci do EVM bytecode, ale z─Ćaleka nie jedin├Ż. Jednou z fascinuj├║cich alternat├şv k Solidity je Glow, ktor├║ vyvinul n├í┼í partner MuKn.

Glow je jazyk ÔÇ×vy┼í┼íej ├║rovneÔÇť (─Ćal┼íie pr├şklady jazykov vy┼í┼íej ├║rovne zah┼Ľ┼łaj├║ JavaScript, Python at─Ć.), ktor├Ż umo┼ż┼łuje intuit├şvne p├şsanie vysoko zabezpe─Źen├Żch finan─Źn├Żch zml├║v. Glow sleduje doktr├şnu ÔÇ×spr├ívnej kon┼ítrukcieÔÇť, aby sa predi┼ílo be┼żn├Żm n├ístrah├ím a potenci├ílne n├íkladn├Żm chyb├ím. Glow zabezpe─Ź├ş, ┼że zmluvy nap├şsan├ę v tomto jazyku maj├║ ur─Źit├ę ┼żiaduce vlastnosti bez oh─żadu na to, ─Źo robia alebo popr├şpade nerobia ostatn├ş ├║─Źastn├şci zmluvy.

Glow bol navrhnut├Ż s oh─żadom na interoperabilitu. K dispoz├şcii bud├║ preklada─Źe Glow zameran├ę na mnoho r├┤znych platforiem a blockchainov, v─Ćaka ktor├Żm bude op├Ątovn├ę pou┼żitie k├│du ove─ża jednoduch┼íie a praktickej┼íie.

Toto bude teda ─Ćal┼í├ş devnet, ktor├Ż bude nasaden├Ż. V├Ą─Ź┼íina z├íkladn├Żch v├Żvojov├Żch pr├íc je teraz hotov├í a pripraven├í na kone─Źn├ę zabezpe─Źenie kvality s nasaden├şm v janu├íri 2021.

IELE - základ pre blockchainy tretej generácie

Pln├í kompatibilita s EVM je pohodlnou a atrakt├şvnou pre mnoh├Żch sk├║sen├Żch v├Żvoj├írov obozn├ímen├Żch s Ethereum, av┼íak KEVM nevyhnutne zded├ş aj slabiny EVM.

Z tohto d├┤vodu pon├║kneme pokro─Źilej┼íiu a bezpe─Źnej┼íiu alternat├şvu v podobe n├í┼ího IELE devnetu. Virtu├ílny stroj IELE (vyslovuje sa yela), ktor├Ż taktie┼ż vyvinul n├í┼í partner Runtime Verification je podobn├Ż EVM, ale ove─ża bezpe─Źnej┼í├ş. Napr├şklad pou┼ż├şva ─żubovo─żn├ę presn├ę cel├ę ─Ź├şsla, ─Ź├şm okam┼żite eliminuje mnoh├ę vektory pre ├║tok v EVM. IELE je tie┼ż zalo┼żen├Ż na registroch, nie na z├ísobn├şku ako napr├şklad EVM, ─Źo v├Żvoj├írom u─żah─Źuje priame p├şsanie IELE bytecode priamo.

Pojem IELE popisuje dve veci:

  • Priamo IELE VM
  • IELE assembly jazyk

IELE je ─żudsky ─Źitate─żn├Ż jazyk pre blockchain ni┼ż┼íej ├║rovne, ktor├Ż m├í sl├║┼żi┼ą ako z├íklad pre blockchainy tretej gener├ície. IELE bol navrhnut├Ż s vyu┼żit├şm najmodernej┼í├şch form├ílnych met├│d na rie┼íenie probl├ęmov t├Żkaj├║cich sa bezpe─Źnosti a spr├ívnosti v Ethereum a s├║─Źasne umo┼ż┼łuje overenie matematickej spr├ívnosti k├│du inteligentn├Żch zml├║v, ktor├Ż do Ethereum prin├í┼ía pr├íve K EVM.

IELE predstavuje ─Ćal┼í├ş krok v evol├║cii automaticky generovan├Żch koncepci├ş implement├ície spr├ívnej kon┼ítrukcie. Je postaven├Ż tak, aby sa stal z├íkladom cel├ęho backendu kompil├ítora, ktor├Ż umo┼ż┼łuje robustn├║ optimaliz├íciu pre gas siete, vr├ítane zml├║v nap├şsan├Żch v jazyku vy┼í┼íej ├║rovne, kde m├í IELE ako cie─ż kompil├ície, napr├şklad ako Solidity alebo Plutus.

Mosty medzi komunitami v├Żvoj├írov

KEVM, Glow a IELE ├║zko s├║visia s hlavn├Żmi cie─żmi ├ęry Goguen: prinies┼ą vyu┼żitie a u┼żito─Źnos┼ą pre Cardano, vybudova┼ą pevn├ę a trval├ę partnerstv├í, ktor├ę prispej├║ k neust├ílemu rastu n├í┼ího v├Żvoj├írskeho ekosyst├ęmu. Na┼í├şm cie─żom je pril├íka┼ą ─Źo najviac v├Żvoj├írov z ─Źo najv├Ą─Ź┼íieho po─Źtu discipl├şn, aby sme podporili v┼íestrannos┼ą a inkluz├şvnos┼ą.

D├║fame, ┼że spolu s Plutusom a Marlowe tieto devnety predstavuj├║ pre v├Żvoj├írov (v blockchain-krypto svete i mimo neho) bezkonkuren─Źn├║ pr├şle┼żitos┼ą na zozn├ímenie sa s platformou Cardano, vytvori┼ą l├íkav├ę pr├şpady vyu┼żitia a prispie┼ą tak k rastu ekosyst├ęmu.

Nap├şnav├í bud├║cnos┼ą

D├║fame, ┼że poskytneme jasn├║ cestu k nov├Żm pr├şle┼żitostiam pre v├Żvoj├írov, ktor├ę si bud├║ vy┼żadova┼ą ├║zku spolupr├ícu s mnoh├Żmi r├┤znymi komunitami a v neposlednom rade aj s Cardano. Postupne - krok za krokom.

Moment├ílne postupne zav├ídzame stavebn├ę bloky syst├ęmu. Po ├║plnom zaveden├ş bud├║ devnety fungova┼ą ako mosty medzi komunitami v├Żvoj├írov, otv├íra┼ą nov├ę cesty komunik├ície a spolupr├íce nielen v blockchaine, ale aj v celom v├Żvoj├írskom ekosyst├ęme. Cardano bude ma┼ą trval├║ sp├Ątn├║ kompatibilitu so sie┼ąou Ethereum a bude teda dr┼ża┼ą krok s v├Żvojom na Ethereum blockchaine. Roz┼í├şren├şm v├Żvoj├írskej z├íkladne m├┤┼że komunita Cardano pom├┤c┼ą riadi┼ą pokra─Źuj├║ci v├Żvoj inteligentn├Żch zml├║v a priestoru decentralizovan├Żch financi├ş (DeFi). ─îak├í n├ís ─Ćal┼í├ş pozoruhodn├Ż rok. Vid├şme sa na druhej strane.

P├┤vodn├Ż ─Źl├ínok: Devnets: Building bridges to developer communities